Risk Değerlendirmesi Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber

Risk değerlendirmesi, iş yerindeki tehlike kaynaklarının sistematik biçimde tanımlanması; her riskin olasılık çarpı şiddet matrisiyle skorlanması ve kontrollerin hiyerarşik bir sırayla —kaynakta yok etme, mühendislik kontrolü, idari önlem, kişisel koruyucu— kurulmasıdır. 6331 sayılı Kanun işverene bu yükümlülüğü verir; amaç yalnızca belge üretmek değil, sahadaki gerçek riski görünür ve yönetilebilir kılmaktır. Mühendislik kontrolleri tarafında periyodik kontrol hizmetleri ve test-analiz verisi tablonun omurgasını oluşturur.

Adım Adım Metod

• 1. Tehlike tanımlama: ekipman (vinç, kazan, makine, tesisat), ortam (kimyasal, gürültü, toz), organizasyon (vardiya, yoğunluk) ve davranış kaynakları; iş akışına göre alan bazlı gezerek liste çıkarılır.
• 2. Maruz kalanı belirleme: operatör, bakım, taşıyıcı, yaya grupları; hassas grup (yeni, eğitimsiz, engelli) ayrı işaretlenir.
• 3. Skorlama: olasılık (nadir-yüksek) çarpı şiddet (hafif-ölümcül) matrisi; kabul edilebilirlik sınıfı belirlenir.
• 4. Kontrol hiyerarşisi: mühendislik (koruma, interlock, emniyet armatürü), idari (prosedür, izin, eğitim), KKD; en üstteki kalıcı olandır.
• 5. İzleme-güncelleme: periyodik kontrol sonuçları, ölçümler (topraklama, tan δ, DGA, termal), kaza-ramak kala kayıtları ve üretim-tesisat değişiklikleri tabloyu besler; revizyon zamanı gelir.

Ekipman Riskini Veriye Bağlamak

Canlı Tablo, Azalan Kaza

Risk değerlendirmesi bir kez yapılıp rafa kalkarsa, altı ay sonra geçersiz bir haritadır. Ekipman envanterinizle eşleşen periyodik kontrol takvimi, ölçüm trendleri ve bulgu kapatma tutanakları; tabloyu canlı tutan mühendislik girdisidir. Makine-tezgâh ve kapı-raf denetim bulgularınızı risk matrisinize işleyin; sahanızın güncel haritasını birlikte kuralım.

Yazar: KYF Test Mühendislik Ekibi • Son güncelleme: Eylül 2026