Portatif Yangın Söndürücülerin Kontrolü

Portatif yangın söndürücülerin periyodik kontrolü, iş yerlerinde ilk müdahale aracı olarak bulundurulan kuru kimyevili, köpüklü, karbondioksitli ve söndürme toplarının; Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik'e göre yılda en az bir kez genel muayene ve gerekli görüldüğünde dolumunu, 5 yıllık periyotlarda ise kazan hidrostatik deneyini kapsayan yetkili servis işlemidir. Söndürücü, yangının ilk 30 saniyesinde doğru araç ve doğru basınçla kullanılabilirse hayat kurtarır; basıncı düşmüş veya tipi yanlış bir tüp, müdahaleyi imkansız kılar.

Kontrol ve Bakım Kapsamı

• Yıllık muayene: Dış yüzeyde korozyon-ezik, manometre basıncının yeşil bantta okunması, emniyet pimi-mührü, hortum-tabanca ve contaların bütünlüğü, doluluk tartısı.
• Dolum ve bakım: Basıncı veya toz durumu uygunsuz çıkan ünitelerin açılarak kurutma, toz değişimi, gaz şarjı ve tekrar sızdırmazlık testi.
• Hidrostatik deney: Her 5 yılda bir tüp kazanına, standardının öngördüğü basınçta suyla zorlayıcı deney; geçen tüp damgalandığı tarihe göre tekrar planlanır, uymayan imha edilir.
• CO₂ tiplerde: Dolum ağırlığı kontrolü; tartı sonucu kapasite düşümü erken müdahale gerektirir.

Doğru Söndürücü Seçimi ve Yerleşimi

Kontrol raporu yalnızca bakım değil, uygunluk denetimi de üretir: tehlike sınıfına göre metrekare başına düşen söndürücü adedi ve kapasitesi, ulaşma mesafesi ve görünebilir yükseklik yönetmelik kuralıdır. A sınıfı katı, B sınıfı sıvı, C sınıfı gaz, elektrik panosu (CO₂/kuru kimyevi) ve F sınıfı mutfak yağları için doğru tip seçilmezse müdahale ya etkisiz kalır ya yangını büyütür. Raf-kazan dairesi-tesisat odası gibi noktalarda tip ve adet, kontrol sırasında tehlike haritasıyla eşleştirilerek önerilir.

Mevzuat ve Standartlar

Portatif söndürücüler; Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik, 6331 sayılı Kanun ve iş ekipmanı yükümlülükleri kapsamında yılda en az bir kez kontrol edilmelidir. Teknik referans TS EN 3-7 (portatif söndürücüler; tasarım, performans, uygunluk) ve bakım için TS 11788 ile söndürücü üretici talimatıdır. Hidrostatik deney periyodu yönetmelikte 5 yıl olarak net biçimde tanımlanmıştır. Söndürücü üzerindeki bakım etiketi ve son deney tarihi, denetimde ilk bakılan alandır.

Riskler ve İşletme Önerileri

Sahada en sık görülen dört hata: manometresi kırmızı bölgede unutulmuş tüp, emniyet pimi sökülmüş veya mührü kopmuş ünite, güneş-altı/ıslak ortamda korozyona alınmış kazan ve yanlış tip eşleşmesi (enerji panosunda köpüklü tüp). Dolum istasyonlarında etiketleme disiplin (seri, tarih, deney vadesi) şarttır; kaybolan seri takip edilemez hale gelir. Vardiya başı hızlı gözlem (yerinde mi, pimi sağlam mı, manometre yeşilde mi) listeye alınmalı; personel "fıslama-üstten sıvama" ve tahliye kararı eğitimleri periyodik tatbikatla birleştirilmelidir.

Sonuç

Muayene sonunda; mevcut söndürücü envanterinin uygunluğu, dolum/deney ihtiyaçları ve yerleşim önerileri imzalı raporla sunulur. Portatif söndürücü kontrolleri Tesisatların Periyodik Kontrolü grubumuzun parçasıdır. Sulu-gazlı sabit sistemler için Yangın Söndürme Sistemleri, tatbikat desteği için iletişim sayfamız.