Kaldırma ve İletme Makineleri Periyodik Kontrolü
Vinç, forklift, transpalet, asansör ve konveyörlerin yasal periyodik kontrolü. Kanca, halat, fren ve sınırlayıcı testleri; mühendis imzalı rapor.
Kaldırma ve iletme makinelerinin periyodik kontrolü, iş yerinde yük kaldırma, indirme ve taşıma işlerinde kullanılan ekipmanların; Organları (halat, zincir, kanca, kasnak), frenleri, emniyet sınırlayıcıları ve taşıyıcı konstrüksiyonu açısından yetkili mühendisler tarafından düzenli olarak muayene ve test edilmesidir. Bu ekipman grubu, iş kazaları içinde ölümcül sonuç oranı en yüksek gruplardan biri olduğu için mevzuatta özel olarak derecelendirilmiştir.
Kapsamdaki Makine Grupları
Hizmet portföyümüz, kaldırma ve iletme işlevi gören tüm ekipmanları kapsar:
- Caraskal, Gezer Köprülü Vinç, Pergel Vinç, Monoray Vinç ve Portal Vinç
- Forklift, Reach Truck, Akülü Transpalet, Manuel Transpalet, İstif Makinesi ve Elektrikli Çekici
- Yük Asansörü, Araç Kaldırma Lifti, Rampa ve Konveyör Bant
- Mobil Vinç, Manlift, Monoray Sistemler ve Manyetik Kaldırıcı
- Sapan ve kaldırma aksesuarları (kanca, mafsal, pim)
Periyodik Kontrolde İncelenen Aksam ve Testler
Standart bir kaldırma makinesi kontrolü şu kalemlerden kurulur:
- Organ muayenesi: Halat atımı, kopan tel, pas ve deformasyon kontrolü; zincir aşınma ve boylama ölçümü; kanca ağzı açıklığı, emniyet mandalı ve çatlak araması (gerekirse tahribatsız muayene).
- Fren ve kavrama: Yük altında kaydırmama (tutma) testi, fren balata aşınması ve sargı kontrolü.
- Emniyet sınırlayıcıları: Üst-alt sınır anahtarları, yük limitörü (LMI/ağırlık kesici), alarm ve kesme fonksiyonlarının doğrulanması.
- Yük testi: Nominal kapasitede işlevsellik doğrulaması; montaj, nakil veya önemli onarımdan sonra ve standartların öngördüğü aralıklarla statik-dinamik deneyler.
- Konstrüksiyon ve ray: Kaynak bölgelerinde çatlak, cıvata sıkılığı, ray hizası, tampon ve end-stop kontrolü; ray kenar bütünlüğü.
- Elektrik donanımı: Panolar, kablo/energy festoon hattı, yalıtım ve topraklama sürekliliği, acil durdurma.
Mevzuat ve Standartlar
Kaldırma makineleri 6331 sayılı Kanun ve İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği'nin kaldırma ekipmanlarına ilişkin ekleri kapsamında yılda en az bir kez kontrol edilir; açık hava ve ağır çalışma koşullarında bu süre kısaltılır. Teknik referanslar ekipmana göre TS 10116 ve TS EN 13001 serisi (vinçler), FEM kuralları, endüstriyel truck'lar için ISO 3691 ve TS EN 1757 (transpalet/istif),TS EN 14492 (pergel) ve alçak kaldırma donanımı için TS EN 13155/13157 serisidir. Yönetmeliğin genel kuralı, kaldırma aksesuarlarının (sapan, kanca) yılda en az bir, manyetik kaldırıcıların ise altı ayda bir muayenesidir.
Raporlama ve Sonrası
Değerlendirme sonunda yetkili mühendis imzalı periyodik kontrol raporu düzenlenir; uygunsuzluklar hafif/önemli/kritik olarak sınıflandırılır. Kanca ağzı açılmış, halatı atılmış, yük limitörü çalışmayan ekipman doğrudan hizmet dışı bırakılır ve etiketleme yapılır. Rapor, denetimlerde ve iş mahkemelerinde ibraz edilen resmi kanıttır. Tesisinizin tüm kaldırma ekipmanı envanterini çıkarmak, takip tablosu kurmak ve yıllık plan yapmak için iletişim sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz. Bu başlık, Periyodik Kontrol Hizmetlerimiz altında yer alır.
Kaldırma ve İletme Makineleri Periyodik Kontrolü Hakkında SSS
Köprülü ve portal vinçler, monoray vinçler, pergel vinçler, caraskallar (zincir-ip halatlı), forkliftler, reach truck, transpaletler (manuel-akülü), istif makineleri, elektrikli çekiciler, araç liftleri, ramplar, yük asansörleri, konveyör sistemleri, manlift ve makaslı platformlar, mobil vinçler ile sapan, kanca, makara ve manyetik kaldırıcı gibi kaldırma aksesuvarlarını kapsar. Ortak özellik: yükün insan üstünde veya yanında asılı taşınmasıdır.
Evet. 6331 sayılı Kanun ve İş Ekipmanları Yönetmeliği uyarınca kaldırma makinelerinin periyodik kontrolü bir yılı aşmayan aralıklarla yaptırılır; bazı ekipmanlarda (manyetik kaldırıcı, sapan gibi aksesuvarlarda işin doğası gereği) daha kısa periyotlar uygulanır. Yönetmelik veya ilgili standart (TS EN 13001, FEM, TS EN 1459/1757 serisi) daha dar süre veriyorsa o esas alınır; kontroller yetkin muayene mühendislerince yapılır ve belgelenir.
Halat sarım bozukluğu, tel kırığı ve korozyon; kanca ağzı açılması-emniyet mandalı kaybı; fren ayarsızlığı-kapanmaması; limite-ağırlık ayarlayıcı devre dışı veya arızalı çalışması; hidrolik lift silindir kaçakları; ray-fren-lastik teker aşınmaları ve şasi çatlakları; elektriksel kaçak-topraklama süreklilik kopukluğu. Bulguların çoğu ya bakım eksikliğinin ya da yük limitinin aşılmasının sonucudur.
Ekipmanın temiz ve erişilebilir durumda olması, teknik dosya-beyanname-son kontrol raporunun hazır bulundurulması, kaldırma kapasite levhalarının okunur olması ve operatör günlük kontrol formlarının sunulması yeterlidir. Kritik kaldırma işlerinde (yük altında fonksiyon testi) iş planının durdurulması-uzaklaştırılması koordinasyonu gereklidir. Rapor sonrası güvensiz ekipman etiketlenir, servisten çıkarılır ve onarımlı-doğrulanmış olarak geri alınır.