Zemin Güvenliği ve Çalışma Platformlarının Periyodik Kontrolü
Kayma ve düşme kazaları; işyerlerinde sık görülen ve ciddi yaralanmalara yol açan kaza türleridir. Zemin güvenliği değerlendirmesi, platform ve merdivenler dâhil çalışma alanlarının periyodik kontrolü bu riskleri önemli ölçüde azaltır.
Zemin Kayması ve Düşme Kazalarının Önemi
ILO istatistiklerine göre zemin kayması ve düşme kazaları, iş yaralanmalarının kayda değer bir bölümünü oluşturmaktadır. Kayma direnci yetersiz zeminler, çökmüş yüzeyler, yetersiz korkuluk ve döküntü maddeler bu kazaların başlıca nedenleridir.
Zemin Güvenliği Değerlendirmesi
Kayma Direnci Ölçümü
Pendulum testi (TS EN 13036-4) ile zeminin kayma direnci (PTV – Pendulum Test Value) ölçülür:
- PTV ≥ 36: Düşük kayma riski
- PTV 25–35: Orta risk (önlem gerekli)
- PTV < 25: Yüksek risk (acil önlem gerekli)
Zemin Yük Kapasitesi
Forklift, depo raf sistemi ve ağır makine yerleşimi için zemin taşıma kapasitesi hesaplanmalı ve belgelenmelidir. Raf hasar değerlendirmesi ve çelik yapı statik analizi ile zemin yük kontrolleri bütünleşik değerlendirilmelidir.
Çalışma Platformları Periyodik Kontrolü
| Platform Türü | Kontrol Sıklığı | Standart |
|---|---|---|
| Sabit çelik platform | Yılda 1 kez | TS EN 14122 |
| Alüminyum seyyar platform | Yılda 1 kez | TS EN 1004 |
| İskele (scaffolding) | Her kurulum + haftalık | TS EN 12811 |
| Erişim merdiveni | 3 ayda 1 kez | TS EN 131 |
Korkuluk ve Kenar Koruma Gereksinimleri
TS EN ISO 14122-3 kapsamında çalışma platformlarında:
- Üst korkuluk: En az 1,10 m yüksekliğinde
- Ara korkuluk: 0,40–0,55 m yüksekliğinde
- Tekmelik (topuk tahtası): En az 100 mm yüksekliğinde
- Korkuluk yatay kuvvet dayanımı: En az 300 N/m
Sıkça Sorulan Sorular
Islak zeminler için hangi önlem alınmalıdır?
Anti-slip zemin kaplaması uygulanmalı, uyarı levhaları yerleştirilmeli ve mümkün olan en kısa sürede zemin kuru hale getirilmelidir. Sürekli ıslak ortamlarda ızgara zeminler ya da drene edilmiş yüzeyler tercih edilmelidir.
Platform yük kapasitesi işaretlenmeli midir?
Evet. Her sabit ve seyyar çalışma platformunun üzerine ya da yakınına maksimum yük kapasitesi (kg veya kN/m²) açıkça işaretlenmelidir.
Çökmüş ya da hasarlı zemin fayansı iş güvenliği açısından önem taşır mı?
Evet. Kırık ve gevşek zemin kaplama parçaları takılma-düşme kazasına zemin hazırlar; tespit edildiğinde acilen onarılmalı ya da geçici olarak işaretlenip kapatılmalıdır.
Son güncelleme: Ağustos 2026